Η εξόντωση της αριστερής αντιπολίτευσης

Του Φοίβου Σταύρου Μακρίδη, ιστορικού – συνεργάτη του περιοδικού Μαρξιστική Σκέψη. Το κείμενο είναι μία από τις εισηγήσεις της επιστημονικής ημερίδας με θέμα «Οι σταλινικές διώξεις εναντίον των Ελλήνων και άλλων μειονοτήτων» που οργανώθηκε από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Ελληνοποντίων Παλιννοστούντων (ΠΟΣΕΠ), τον Σύνδεσμο Ποντιακών Σωματείων (ΣΠΟΣ) Νομού Θεσσαλονίκης της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδας (ΠΟΕ), την Εύξεινο Λέσχη Θεσσαλονίκης και το Ερευνητικό Κέντρο Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα. Η εκδήλωση έγινε στη Θεσσαλονίκη στις 16 Ιούνη 2017.

_______

Στις αρχές της δεκαετίας του ’20, το νεαρό τότε εργατικό κράτος της Σοβιετικής Ένωσης, έβγαινε μεν κερδισμένο από τον εμφύλιο πόλεμο, αλλά είχε πολλές και σημαντικές ανοικτές πληγές για να αντιμετωπίσει στη συνέχεια. Η οικονομία είχε καταρρεύσει, η οργάνωση της παραγωγής βασιζόταν στις επιτάξεις, τα περισσότερα στελέχη των μπολσεβίκων είχαν δώσει την ενέργειά τους – ή ακόμα και τη ζωή τους – για τις ανάγκες του Κόκκινου Στρατού. Συν τοις άλλοις, η διεθνιστική επανάσταση στη Δύση και στον υπόλοιπο κόσμο είτε δεν πραγματοποιήθηκε άμεσα, είτε έγινε, αλλά ηττήθηκε.

Αυτοί οι παράγοντες είχαν σαν αποτέλεσμα να εμφανίζεται και να ισχυροποιείται εντός του σοβιετικού συστήματος και του κόμματος των μπολσεβίκων ένα νέο κοινωνικό στρώμα, που αντιπροσώπευε την ξεχωριστή θέση που ανέπτυσσαν εντός της κοινωνίας οι διευθυντές των εργοστασίων, τα υψηλόβαθμα στελέχη του κόμματος κι όσοι καταλάμβαναν κρίσιμες θέσεις για τη λειτουργία του κράτους των σοβιέτ. Αυτό το στρώμα της νέας γραφειοκρατίας απλωνόταν πάνω από την εργατική τάξη και τους αγρότες, τους οποίους έπρεπε να εξυπηρετεί, και μιλούσε στο όνομά τους. Η πολιτική έκφραση της ανόδου της γραφειοκρατίας ήταν η ισχυροποίηση ενός παλιού μπολσεβίκου, που άρχισε να παίζει κρίσιμο ρόλο λίγα χρόνια μετά την οκτωβριανή επανάσταση του ’17: του Ιωσήφ Βησσαριόνοβιτς Τζουγκασβίλι, γνωστού κι ως Στάλιν.

Η Διαθήκη του Λένιν, 1922 – 1924

Το κόμμα των μπολσεβίκων είχε μια μακρά παράδοση εσωκομματικής δημοκρατίας και διαλόγου, με συχνά συνέδρια, δημόσιες αντιπαραθέσεις, φράξιες κλπ. Ακόμα και στην περίοδο του εμφυλίου πολέμου και των μέτρων για περιορισμό της δημοκρατίας (είτε όσον αφορά τα άλλα κόμματα, είτε όσον αφορά τις εσωκομματικές φράξιες), η συζήτηση για τα κρίσιμα ζητήματα του ρώσικου και του διεθνούς επαναστατικού κινήματος ήταν πλούσια, συχνά με αντιπαραθέσεις, που όμως, δεν έφταναν σε διαγραφές, δίκες ή δολοφονίες.

Ο Στάλιν συμμετείχε στις πρώτες επαναστατικές κυβερνήσεις ως επίτροπος (δηλαδή υπουργός) για τις εθνικές υποθέσεις. Το 1922 θα εκλεγεί πρώτος γενικός γραμματέας του κόμματος. Μια θέση που στη συνέχεια θα εκμεταλλευτεί για να γίνει ο βασικός ανήρ του σοβιετικού καθεστώτος. Μια θέση που εγκαινιάστηκε το ’22, για να βοηθήσει σε ζητήματα οργανωτικού χαρακτήρα κι όχι για να χαράζει πολιτικές κατευθύνσεις. Μέχρι τότε, το Πολιτικό Γραφείο της Κεντρικής Επιτροπής ήταν εκείνο που ουσιαστικά είχε την εξουσία στα χέρια του. Γενικός γραμματέας του κόμματος δεν υπήρχε. Μέχρι το 1919 κύριος οργανωτής των μπολσεβίκων – χωρίς να ‘χει τον τίτλο του γενικού γραμματέα – ήταν ο Σβερντλόφ. Όταν τον Μάρτη του ’19 πέθανε άρρωστος στα 34 του χρόνια, τον αντικατέστησε μια τριμελής επιτροπή – στην οποία ΔΕΝ συμμετείχε ο Στάλιν. Το 1922 στο 10ο συνέδριο του κόμματος εκλέχθηκε ο Στάλιν, χωρίς να υπάρχουν ενστάσεις, μιας κι η θέση ήταν δευτερεύουσας σημασίας.

Ο Λένιν πέθανε τον Γενάρη του ’24. Ήδη, όμως, από το 1922 είχε αρχίσει να αποσύρεται για μεγάλα χρονικά διαστήματα από τη ζωή του κόμματος, λόγω των εγκεφαλικών που είχε και των περιόδων που χρειαζόταν για ανάρρωση. Παρόλα αυτά, οι τελευταίες μάχες που έδωσε ήταν εναντίον αυτού του στρώματος της γραφειοκρατίας που διαφαινόταν να αναπτύσσεται. Το πιο χαρακτηριστικό κείμενο αυτής της περιόδου, που όμως έμεινε για χρόνια αδημοσίευτο, ήταν αυτό που έγινε γνωστό ως η «Διαθήκη του Λένιν». Τα κείμενα αυτά του Λένιν γράφτηκαν Δεκέμβρη του ’22 με Γενάρη του ’23 για το 12ο Συνέδριο των μπολσεβίκων που θα γινόταν τον Απρίλη του ’23.

Λένιν

Ο Λένιν σε αναπηρική καρέκλα, 1923;

Σ’ αυτά, ο Λένιν γράφει για τον Στάλιν ότι «από τότε που έγινε γενικός γραμματέας, έχει συγκεντρώσει απεριόριστη δύναμη στα χέρια του και δεν είμαι βέβαιος, αν θα είναι πάντα σε θέση να χρησιμοποιεί αυτήν τη δύναμη με αρκετή σύνεση», ενώ σε επόμενη προσθήκη του γράφει ότι «Ο Στάλιν είναι πολύ τραχύς κι αυτό το ελάττωμα, αν και ανεκτό μεταξύ μας και στις μεταξύ κομμουνιστών σχέσεις, είναι απαράδεκτο σ’ αυτόν που κατέχει τον τίτλο του γενικού γραμματέα» και προτείνει στους μπολσεβίκους «να σκεφτούν τον τρόπο μετάθεσης του Στάλιν απ’ αυτή τη θέση και να τοποθετήσουν σ’ αυτήν ένα άλλο πρόσωπο, που από όλες τις άλλες απόψεις να διαφέρει από τον σύντροφο Στάλιν μόνο σε ένα προσόν, και συγκεκριμένα: να είναι πιο ανεκτικός, πιο πιστός, πιο ευγενικός και πιο διακριτικός προς τους συντρόφους, λιγότερο ιδιότροπος κτλ».

Η εσωκομματική διαμάχη για τη διάδοχη κατάσταση, 1924 – 1928

Με ορόσημο το θάνατο του Λένιν, η Σοβιετική Ένωση μπαίνει σε μια νέα εποχή. Μέσα στα επόμενα χρόνια θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό η μετέπειτα πορεία της χώρας και του κομμουνιστικού κινήματος.

Όταν πεθαίνει ο Λένιν, οι δύο πιο ισχυρές φυσιογνωμίες είναι από τη μία μεριά ο Στάλιν κι από την άλλη ο Τρότσκι, ο οποίος διατηρεί ένα τεράστιο κύρος, λόγω του πρωταγωνιστικού ρόλου που είχε στην επανάσταση του ’17 και στην οργάνωση του Κόκκινου Στρατού, που βρισκόταν ακόμα στην ηγεσία του.

Ο Στάλιν σε συμμαχία με τον Ζινόβιεφ και τον Κάμενεφ θα αρχίσει να επιτίθεται στον Τρότσκι και στην Αριστερή Αντιπολίτευση, που είχε κάνει την εμφάνισή της τον Οκτώβρη του ’23, λίγο πριν το 13ο συνέδριο του κόμματος. Μια επιστολή του Τρότσκι που μιλούσε για «λαθεμένο» κι «άρρωστο» κομματικό καθεστώς και ζητούσε «να τελειώνουμε με τον γραφειοκρατισμό των γραμματέων» και «να βρει το δρόμο της η κομματική δημοκρατία» μαζί με μια επιστολή που την υπέγραφαν 46 κορυφαία στελέχη των μπολσεβίκων, μεταξύ άλλων ο Πρεομπραζένσκι, ο Αντόνοφ-Οβσένκο, ο Σμιρνόφ κι ο Πιατακόφ (όλοι τους εκτελέστηκαν στις Δίκες της Μόσχας), ήταν η αρχή της πάλης ενάντια στο σταλινισμό.

Μετά τον θάνατο του Λένιν αρχίζουν να εμφανίζονται στις εφημερίδες άρθρα κι αναλύσεις που χτυπάνε τον «τροτσκισμό». Επινοείται το σύνθημα για «σοσιαλισμό σε μια μόνο χώρα», για να το αντιπαραθέσουν στη διεθνιστική λογική του Τρότσκι. Ανασύρονται άρθρα σκληρής κριτικής που είχε γράψει ο Λένιν εναντίον του Τρότσκι προ είκοσι ετών.

Τον Γενάρη του 1925 ο Τρότσκι απαλλάσσεται από τα καθήκοντά του ως επίτροπος του Λαού επί των στρατιωτικών (υπουργός Άμυνας) και τον Μάη του αναθέτουν κάποιες δευτερεύουσες διοικητικές θέσεις. Ουσιαστικά, δηλαδή, ο Τρότσκι απομακρύνθηκε από την κυβέρνηση.

Τον Απρίλη του ’26 δημιουργείται η Ενωμένη Αντιπολίτευση όταν ο Τρότσκι συμμαχεί με τον Κάμενεφ και τον Ζινόβιεφ, που μέχρι τότε είχαν στηρίξει τον Στάλιν. Οι αποτυχίες της 3ης Διεθνούς, υπό την επιρροή των σταλινικών, σε κρίσιμα μέτωπα, με αποκορύφωμα την σφαγή των Κινέζων κομμουνιστών από τον Τσαγκ Κάι Σεκ το 1927, θα γεννήσουν ένα νέο ρεύμα αμφισβήτησης της σταλινικής πολιτικής και κυριαρχίας.

Στην επέτειο των δέκα χρόνων της οκτωβριανής επανάστασης, δηλαδή το 1927, η Ενωμένη Αντιπολίτευση εμφανιζόταν δημόσια ενάντια στην σταλινική ηγεσία. Η Κεντρική Επιτροπή του Στάλιν έδωσε εντολή να διαλύονται με τη βία οι μυστικές συγκεντρώσεις που έκανε η Ενωμένη Αντιπολίτευση σε σπίτια ή σε χωράφια ή και στις κεντρικές εκδηλώσεις εορτασμού της επετείου, όπου υποστηρικτές της αντιπολίτευσης είχαν πανό με συνθήματα «εφαρμόστε τη διαθήκη του Λένιν» κι άλλα. Η απάντηση της σταλινικής γραφειοκρατίας δεν ήταν πολιτική, αλλά αστυνομική! Εφόδους, καταστροφή των υλικών, αποδοκιμασίες και κορναρίσματα πάνω στις ομιλίες των αντιπροσώπων της Ενωμένης Αντιπολίτευσης και προπηλακισμοί ήταν η συνηθισμένη τακτική τους.

Η Ενωμένη Αντιπολίτευση ηττήθηκε στο 15ο συνέδριο του κόμματος, τον Δεκέμβρη του ’27. Ο Ζινόβιεφ κι ο Κάμενεφ συνθηκολόγησαν, ενώ ο Τρότσκι το αμέσως επόμενο διάστημα εξορίστηκε από τη Σοβιετική Ένωση. Ένας από τους ηγέτες της οκτωβριανής επανάστασης, persona non grata σ’ ολόκληρο τον κόσμο ήταν πλέον εξόριστος κι από τη Σοβιετική Ένωση του Στάλιν.

Οι ήττες της διεθνούς επανάστασης, πλην ενός μικρού ρεύματος που αμφισβητούσε και προσπαθούσε να βγάλει συμπεράσματα, έπαιξαν αρνητικό ρόλο στην επαναστατική διάθεση των μαζών της Σοβιετικής Ένωσης. Το αντιδιεθνιστικό σύνθημα «σοσιαλισμός σε μια μόνο χώρα» αποκτούσε μεγαλύτερη ισχύ, όσο οι άλλες χώρες αποτύγχαναν να κάνουν μια σοσιαλιστική επανάσταση. Ο Στάλιν κι η γραφειοκρατία γύρω απ’ αυτόν γινόντουσαν ακόμα πιο ισχυροί, ενώ ξεκίνησαν να συγκρούονται και με τμήματα που ήταν σύμμαχοί τους, όπως έγινε με τους κουλάκους και τη βίαιη κολλεκτιβοποίηση της γης των αγροτών στα τέλη της δεκαετίας του ’20 με αρχές του ’30.

Οι Δίκες της Μόσχας, 1936 – 1938

Ακριβώς, λόγω της ανόδου του επαναστατικού κινήματος διεθνώς στα μέσα της δεκαετίας του ’30 (βλ κυβέρνηση Λαϊκού Μετώπου στην Ισπανία και τη Γαλλία, συνοδευόμενες από μεγάλες απεργίες, εξέγερση του Μάη ’36 στη Θεσσαλονίκη), το σταλινικό καθεστώς που φαινόταν να έχει κυριαρχήσει πάνω σ’ όλους τους πολιτικούς του αντιπάλους, ξεκίνησε ένα «κυνήγι μαγισσών», με διώξεις μειονοτήτων και πολιτικές δίκες.

Το 1934 το Κομμουνιστικό Κόμμα Σοβιετικής Ένωσης οργάνωσε το 17ο συνέδριό του, που έμεινε γνωστό ως το «Συνέδριο των Νικητών». Η ανάπτυξη της βιομηχανικής παραγωγής εμφάνιζε μεγάλα νούμερα, κι εκλαμβανόταν ως επιτυχία, ειδικά εάν συνυπολογίσει κανείς την παγκόσμια καπιταλιστική κρίση της περιόδου. Το 1936 το νέο σύνταγμα της χώρας γράφει ξεκάθαρα ότι υπάρχει σοσιαλισμός στη Σοβιετική Ένωση. Το κράτος αντί να απονεκρώνεται, όπως προέβλεπαν οι κλασικοί του μαρξισμού, γιγαντωνόταν. Η επανάσταση αντί να εξαπλωθεί σ’ ολόκληρο τον κόσμο, απομονωνόταν. Το επίπεδο ζωής των σοβιετικών πολιτών παρέμενε φτωχό. Η δημοκρατία αντί να αποκατασταθεί στα σοβιέτ απαγορευόταν ακόμα και σε επίπεδο εσωκομματικό. Κι όμως, για τους σταλινικούς αυτό ήταν ο σοσιαλισμός.

Το 1936, λοιπόν, έχοντας ανακηρυχθεί ως σοσιαλιστική ουτοπία, το καθεστώς «ανακαλύπτει» ότι εχθροί του ιμπεριαλισμού υπάρχουν παντού εντός της κοινωνίας σε βαθμό που να ταυτίζονται ακόμα και με ολόκληρες εθνικές και κοινωνικές ομάδες. Έτσι, οι Έλληνες γίνονται ύποπτοι ως κατάσκοποι του ιμπεριαλισμού και κόβονται μαχαίρι όλες οι εθνικές ελευθερίες που τους είχε παραχωρήσει η οκτωβριανή επανάσταση. Όμως, μαζί με τους Έλληνες της Σοβιετικής Ένωσης, το σταλινικό καθεστώς καταδίκασε ως αντεπαναστάτες κι ως πράκτορες του ιμπεριαλισμού, των ναζί και του… Τρότσκι (που μ’ έναν μαγικό τρόπο συνδεόταν με όλους τους εχθρούς του κομμουνισμού), ένα σωρό πολιτικά στελέχη, στρατιωτικούς αξιωματικούς του Κόκκινου Στρατού, μέλη του κόμματος κι απλούς πολίτες.

Τα μέλη του Πολιτικού Γραφείου του Λένιν τις ημέρες της επανάστασης του ’17 είτε εκτελέστηκαν, είτε αυτοκτόνησαν, είτε εξορίστηκαν. Μόνος επιζών ο… Στάλιν! Άτομα που είχαν κρίσιμο ρόλο το ’17 και κατά τα πρώτα χρόνια του νεαρού εργατικού κράτους, όπως ο Ζινόβιεφ, ο Κάμενεφ, ο Μπουχάριν (βασικός θεωρητικός του κόμματος και σύμμαχος του Στάλιν τη δεκαετία του ’30) εκτελέστηκαν ως αντεπαναστάτες, ενώ το 1940 ο Τρότσκι δολοφονήθηκε από έναν σταλινικό πράκτορα στο Μεξικό.

Τρότσκι, 1940

Ο Τρότσκι (στη μέση) εξόριστος στο Μεξικό, 1940.

Ο Στάλιν ανακάλυψε συνωμοσία κι εντός του Κόκκινου Στρατού. Λόγω των επίσημων επαφών που είχε ο Κόκκινος Στρατός με τη Γερμανία της εποχής της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης, οι αξιωματικοί του Κόκκινου Στρατού κρίθηκαν ύποπτοι για… φιλοναζιστικά αισθήματα! 71 από τα 85 μέλη του Στρατιωτικού Συμβουλίου και 720 από τους 837 διοικητές μεγάλων στρατιωτικών και ναυτικών μονάδων εκκαθαρίστηκαν, συνήθως με εκτέλεση. Συνολικά, το 45% των ανώτατων στελεχών του ένδοξου Κόκκινου Στρατού της «σοσιαλιστικής» – όπως είχε χαρακτηριστεί από το σύνταγμα του ’36 – Σοβιετικής Ένωσης, ήταν «τελικά» αντεπαναστάτες και πράκτορες!

Η συνωμοσία, όμως, δεν ήταν μόνο μέσα στον Κόκκινο Στρατό, αλλά υπήρχε και μέσα στο ίδιο το… Κομμουνιστικό Κόμμα Σοβιετικής Ένωσης. Όχι το παλιό, αλλά αυτό του πολύ κοντινού 1934! Μέχρι το τέλος της δεκαετίας του ’30, είχαν εκκαθαρισθεί ή/κι εκτελεστεί οι 1.108 από τους 1.966 (σχεδόν το 55%) των αντιπροσώπων του 17ου συνεδρίου (του Συνεδρίου των Νικητών) που είχε πραγματοποιηθεί το ’34. Λαμβάνοντας υπόψη τη μέγιστη σημασία που έχουν τα συνέδρια των κομμουνιστικών κομμάτων, φαίνεται ότι το 55% του πιο βασικού οργάνου, που ανακήρυξε τη νίκη του σοσιαλισμού του Στάλιν επί του καπιταλισμού, ήταν τελικά κατάσκοποι!

Οι εκκαθαρίσεις δε σταμάτησαν μόνο στο εσωτερικό της Σοβιετικής Ένωσης. Η σταλινική κλίκα είχε αντίστοιχες πρακτικές και στα τμήματα της 3ης Διεθνούς (ώσπου να τη διαλύσει κι επίσημα το 1943). Το πολωνικό κομμουνιστικό κόμμα εκκαθαρίστηκε κι διαλύθηκε ολοκληρωτικά το ‘38. Εκτελέστηκαν ακόμα κι οι ηγέτες του, όπως ο Ντομπλάρ, ο οποίος το 1920 είχε καλωσορίσει τον Κόκκινο Στρατό όταν βρισκόταν έξω από την Πολωνία. Επίσης, εκκαθαρίστηκε η ηγεσία του ουγγρικού κομμουνιστικού κόμματος. Τα 10 απ’ τα 16 μέλη της ΚΕ του και τα 11 απ’ τα 20 μέλη της επαναστατικής κυβέρνησης της Ουγγαρίας του ’19 χάθηκαν κατά τη διάρκεια των σταλινικών εκκαθαρίσεων.

Ο Στάλιν με τις Δίκες της Μόσχας δεν ήταν ο συνεχιστής της σοβιετικής επανάστασης, αλλά ο νεκροθάφτης της!

Αντί επιλόγου, μπορούμε να μιλάμε για θεωρία των δύο άκρων;

Κλείνω με ένα σχόλιο, σε σχέση με τη θεωρία των δύο άκρων. «Αφού ο Στάλιν έκανε αυτά τα εγκλήματα ενάντια σε εθνικές, πολιτικές και κοινωνικές μειονότητες», θα μπορούσε να αναρωτηθεί κανείς, «δεν είναι το ίδιο με τον Χίτλερ που έκανε αντίστοιχα εγκλήματα στη Γερμανία;». Δεν ευσταθεί, άρα λοιπόν, η θεωρία των δύο άκρων που μιλάει για μαύρο και για κόκκινο φασισμό;

Η απάντησή μου είναι ένα κατηγορηματικό όχι!

Αυταρχικές πρακτικές, δικτατορίες, φυλακίσεις κι εξοντώσεις πολιτικών αντιπάλων θα συναντήσουμε και σε καθεστώτα που αυτοπροβάλλονται ως δημοκρατικά και που οι δημοκρατίες της Δύσης δεν έχουν κανένα πρόβλημα να συνομιλούν και να τα θεωρούν ισότιμους συνομιλητές. Το κράτος του Ισραήλ είναι απ’ τα πιο δημοκρατικά για τους Ισραηλινούς πολίτες, αλλά την ίδια ώρα επεκτείνει τα κατεχόμενα εδάφη του σε εδάφη που ζουν Παλαιστίνιοι. Οι δημοκρατίες της Δύσης με τις αποικίες τους έκαναν αμέτρητα εγκλήματα στο Κονγκό, στη Νότια Αφρική κι αλλού. Οι μπανανίες της Νότιας Αμερικής ήταν χώρες που είχαν καθημερινές πολιτικές δολοφονίες και φυλακίσεις, αλλά την ίδια ώρα ήταν στενοί σύμμαχοι των ΗΠΑ.

Η εξίσωση όλων των αντιδημοκρατικών και δικτατορικών καθεστώτων με τους φασίστες του Μουσολίνι και τους ναζί του Χίτλερ παραβλέπει έναν σημαντικό παράγοντα: ότι οι φασίστες κι οι ναζί έχουν στο πολιτικό τους πρόγραμμα (με άλλα λόγια γι’ αυτό θέλουν να πάρουν την εξουσία) τις μαζικές δολοφονίες, τα ολοκαυτώματα, τα πογκρόμ και τις εκκαθαρίσεις.

Πολλά δικτατορικά καθεστώτα, ανάμεσά τους και το σταλινικό, επέλεξαν αυτές τις πρακτικές συγκυριακά, προκειμένου να κρατηθούν στην εξουσία κι όχι γιατί αυτό ήταν το όραμά τους. Αυτό που μπορούμε να καταλογίσουμε στον Στάλιν ήταν ότι απέκλινε από το σοσιαλιστικό όραμα τόσο πολύ, που δε δίστασε να εξοντώσει πολιτικά και φυσικά όποιον στεκόταν εμπόδιο μπροστά του. Ο Στάλιν κατέληξε να είναι ο νεκροθάφτης της επανάστασης κι ένας εγκληματίας.

Όπως, λοιπόν, θα ήταν άτοπο να μιλάμε για το άκρο του Χίτλερ και το άκρο του Χάρι Τρούμαν, που ως πρόεδρος των ΗΠΑ έριξε δύο ατομικές βόμβες στην Ιαπωνία (με ανυπολόγιστες συνέπειες για τη χώρα), έτσι είναι άτοπη κι η θεωρία των δύο άκρων.

_________

Συνοδευτικό power point: Η εξόντωση της αριστερής αντιπολίτευσης.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s